Zij werden weer zichtbaar

Hoe straatkinderen in India een identiteit kregen.

Ze worden vaak voorbijgelopen: de kinderen die in India op straat moeten zien te overleven. Je vindt ze in de sloppenwijken, op de treinstations en zelfs op de vuilnisbelt. Ze horen meestal tot de armsten onder de bevolking. Omdat ze wees zijn, van huis zijn weggelopen of omdat hun ouders amper het hoofd boven water kunnen houden.


Zo’n 80% van deze straatkinderen heeft geen identiteitskaart. Ze zijn - formeel - niemand. In feite zijn ze onzichtbaar. En dat is een wankele basis om een leven te beginnen. Hierdoor blijven ze namelijk verstoken van basisrechten als onderwijs en gezondheidszorg. Ze zijn bovendien extra kwetsbaar voor misbruik en uitbuiting. Want niemand weet wie ze zijn.

HET IDEE VAN HET ID

Een identiteitskaart lijkt iets kleins maar dat is het niet. In feite bestaan deze kinderen zonder ID-bewijs niet in de Indiase administratieve systemen. Het aanvragen van een kaart is het begin van een traject waarmee het kind allerlei hulp krijgt, een totaalpakket. Hulpverleners van Save the Children gaan de sloppenwijken in op zoek naar deze ongeregistreerde kinderen. Ze nemen ze mee naar een speciaal registratiecentrum waar ze een identiteitsbewijs krijgen.

De Indiase overheid onderkent het probleem van de straatkinderen en heeft onze collega's in India om advies gevraagd bij de aanpak. Save the Children heeft jarenlang onderzoek gedaan naar een duurzame oplossing voor deze kinderen. De uiteindelijke oplossing bleek verbluffend eenvoudig: een officiële identiteitskaart. 

WIJ HELPEN STRAATKINDEREN AAN EEN IDENTITEIT

Save the Children ontwikkelde een uitgebreid stappenplan, met opvang en langdurige begeleiding voor de straatkinderen zodat ze zicht hebben op een betere toekomst. Dit plan is officieel erkend door de overheid en omvat een heel traject waarbij straatkinderen gedurende lange tijd worden begeleid, bijvoorbeeld naar school, naar een dagbesteding, een plek om te wonen of als dat nodig is dat ze naar de dokter kunnen. Maar dit alles is pas mogelijk als de kinderen geregistreerd staan met een identiteitskaart.

Save the Children zet alles op alles om deze straatkinderen toch toegang te geven tot onderwijs, bescherming en zorg. Door een extra bijdrage van de Nationale Postcode Loterij zijn wij in 2018 gestart met de registratie van kinderen in de vier armste deelstaten van India, hiermee hebben we in twee jaar tijd ruim 200.000 kinderen kunnen helpen.


Zo werkt het

De kinderen in de steden waarin het project loopt, krijgen niet alleen een identiteitskaart, er zit een heel traject aan vast dat uit verschillende stappen bestaat. Dat is de aanpak van Save the Children. Want wij vinden het belangrijk dat onze hulp kinderen duurzaam op weg helpt. Dit zijn de verschillende stappen:

1Allereerst zorgen wij dat iedereen in de buurt waar we actief zijn over ons project hoort of leest. Dat doen we in de sloppenwijken, op de treinstations, in winkelcentra en zelfs in de berm langs de weg. We vertellen er over straat, zenden reclamespotjes uit op de lokale radio en verspreiden affiches. Zodat iedereen weet waar ze onze hulpverleners kunnen vinden.

2De kinderen die bij ons in beeld zijn gekomen registreren wij in onze eigen database. Dat zijn kinderen die nog geen ID-kaart hebben. We schakelen ook lokale collega's in om ons te helpen de meest kwetsbare kinderen te vinden.

3Vanaf nu wordt de nauwe samenwerking met de Indiase overheid intensief. De lijst met namen van kinderen wordt zorgvuldig gecontroleerd samen met het Indiase Child Welfare Committee en vervolgens verspreid onder lokale ambtenaren die verantwoordelijk zijn voor de uitgifte van identiteitskaarten.

4Zeven van de tien kinderen hebben extra aandacht nodig. Onze hulpverleners bekijken per kind waar het het meest mee geholpen is. Ook kijken we welke opleiding geschikt is voor het kind en of er een plek is op deze opleiding.In een enkel geval wordt een kind tijdelijk opgenomen door het Government Social Security Network. In opvanghuizen wordt dan bekeken welke begeleiding het kind nodig heeft of thuis kan blijven wonen bij de familie.

5Deze stap vinden we zelf het mooiste moment: Save the Children deelt de ID-kaarten uit aan de kinderen. Ze bestaan nu officieel!

6Bij deze stap kijken we verder wat het kind nodig heeft. Zo zorgt een gecertificeerde verzekeringsagent ervoor dat de kinderen een zorgverzekering krijgen.

7In de laatste stap kijken we naar basis voor een zelfstandig financieel bestaan. Kinderen ouder dan 10 jaar krijgen hulp bij het openen en beheren van een eigen bankrekening. Dit is een voorwaarde voor financiële zelfstandigheid. Later kunnen ze hiermee verzekeringen afsluiten of toegang krijgen tot (studie)leningen en micro-krediet voor het opzetten van een eigen onderneming.

Van Niemand naar iemand. Waar straatkinderen door het ontbreken van de juiste papieren overheidshulp missen, geven wij hen een identiteitskaart. En daarmee toegang tot onderwijs en andere voorzieningen als gezondheidszorg en huisvesting. Hierdoor krijgen deze kinderen een eerlijke kans.

Kaart van India
Kaart van India

Identiteitskaart

In India zijn er in verschillende gebieden verschillende identiteitskaarten. De bekendste heet Aadhaar: dit betekent in het Hindi ‘basis’. Meer dan een miljard Indiërs, 99 procent van alle volwassenen, hebben zich al geregistreerd voor zo'n kaart. Er worden scans van alle tien vingers gemaakt en een kopie van de iris van beide ogen. Deze zijn, samen met de naam, leeftijd, adres en een foto, gekoppeld aan een twaalfcijferig nummer.


Een identiteitskaart is momenteel het belangrijkste identiteitsbewijs voor veel Indiërs, die lang niet allemaal een paspoort of zelfs geboorteakte hebben. Als er geen geboorteakte is, komt het kind verder in geen enkel systeem voor, en bestaat het dus officieel niet. Registratie is nodig om in aanmerking te komen voor overheid voorzieningen. Met de kaart kunnen Indiers gesubsidieerd voedsel en gas krijgen. Ook is het ID-bewijs noodzakelijk voor een schooldiploma, om te kunnen stemmen, voor pensioenopbouw, belastingaangifte, een rijbewijs, een bankrekening en een mobiel telefoonnummer.

Met de identiteitskaart kunnen kinderen zich in schrijven op gesubsidieerde scholen, kunnen zij aanspraak maken op een plek in een opvanghuis en kunnen ze een zorgverzekering krijgen om naar de dokter te gaan. Kortom de kaart zorgt er voor dat kinderen gebruik kunnen maken van de overheidsvoorzieningen waar iedere Indiase burger recht op heeft.

Voor kinderen die alleen op straat leven heeft de registratie nog meer voordelen. Omdat hun identiteit is vastgelegd kunnen zij worden herenigd met hun ouders of andere familieleden.

Op deze vuilnisbelt in Calcutta bestaat het werk uit het sorteren van plastic

De ouders van Kumari verhuisde van het platteland naar Delhi op zoek naar werk. In het park bouwden ze een hut.

Kumari, 8 jaar, woont met haar ouders in Delhi in een hut in het park.

Kumari, 8 jaar, woont met haar ouders in Delhi in een hut in het park.

De ouders van Kumari verhuisde van het platteland naar Delhi op zoek naar werk. In het park bouwden ze een hut.

Kumari, 8 jaar, woont met haar ouders in Delhi in een hut in het park.

Kumari, 8 jaar, woont met haar ouders in Delhi in een hut in het park.

'Ik vond het aanvragen van de ID-kaart leuk. Het duurde wel lang . Ze hebben mijn foto genomen en ik was niet bang. Ik ga mijn vrienden in het park hierover vertellen.'
Kumari, 8 jaar

SHALINI*
10 jaar
Uit: Nashik


Ze vindt het spannend en is verlegen en haar moeder doet het woord. Toch droomt Shalini ook van een beter leven, weg uit de sloppenwijken. Ze hoorde van het programma ook via haar moeder en zag de kansen die het brengt. ‘Ik kan nu in aanmerking komen voor een bijdrage van de overheid.’ Ook wil ze graag studeren. ‘Ik kan nu eindelijk ‘iemand’ worden. Ik heb goede hoop dat mij dat gaat lukken.’


RAVI*
12 jaar
Uit: Maharashtra


Ravi woont samen met een oudere broer bij zijn oma in een tijdelijk onderkomen. Vol enthousiasme zegt hij: ‘Het duurde best lang maar toen ik aan de beurt was, vond ik het leuk. Ze hebben een foto van mij gemaakt en ik moest mijn vingers op een apparaat leggen. Met mijn identiteitskaart kan ik naar school en inschrijven voor een beurs.’ Ravi wil graag verder gaan studeren en carrière maken. ‘Ik mis niets van het leven op straat, ik heb nu tijd voor mijn vrienden’, zegt hij stoer.


MAMTA*
14 jaar
Uit: Lucknow


‘Ik wil graag Hindi studeren’, zegt Mamta. ‘En ik wil later kinderen zoals ik helpen.’ Mamta weet dat ze om Hindi-docent te worden goed haar best moet doen op school. ‘Het is mijn favoriete vak en ik ben er goed in.’ De buurt waarin ze woont is erg onveilig, daarom blijft ze zoveel mogelijk binnen. Net zoals veel andere meisjes in Indiase sloppenwijken. Het lukt haar om te sparen van de bijdrage die ze nu krijgt van de overheid voor school. Dat wil ze gebruiken om na de middelbare school een start te maken met haar studie.


AMIT*
8 jaar
Uit: Agra


Het is een bonk energie en altijd bezig, Amit. Hij woont samen met zijn ouders en vier broers en zussen in een zelf gefabriceerd huis in een sloppenwijk in de stad. Hij vertelt dat hij zichzelf bezighoudt door op en neer te springen en rond te rennen. "Ik ontsnap vaak het huis om buiten te spelen maar mijn oma vindt mij altijd weer", zegt hij met een ondeugende lach op zijn gezicht. Vroeger voelde hij zich eenzaam maar nu hij naar school gaat, heeft hij volop vrienden om mee op avontuur te gaan.


GAURI*
11 jaar
Uit: Calcutta


Samen met haar moeder knipte ze slippers. Nu doet ze supergoed haar best op school want ze wil later Engelse les gaan geven. "Er is niets leuks aan om hier te leven", zegt Gauri, terwijl ze de stank van het slootje achter haar huis opsnuift. "Veel mensen uit deze buurt zijn drugsverslaafd en doen illegale dingen. Als ik docent ben, verdien ik genoeg zodat ik mijn familie hier weg kan halen."

*Geen echte naam. De echte namen van de kinderen zijn bij ons bekend. 


Overleven op het perron

Fotograaf Vicky Roy moest als kind leven van wat treinreizigers op het station achterlieten

Vicky Roy, van slapen tussen de treinen naar een beroemde fotograaf

Als iemand weet hoe het is om op straat te leven, is het fotograaf Vicky Roy (1987). Vicky komt uit de Indiase deelstaat West-Bengalen.

Als kind belandde Vicky Roy op het treinstation van New Delhi waar hij moest zien te overleven door vodden te verzamelen. Totdat een plaatselijke hulporganisatie zich over hem ontfermde. Hij ontdekte zijn talent voor fotografie, en volgde een opleiding. Ondanks dat het hem nu goed gaat, keert hij regelmatig terug naar ‘de straat’ om de levens vast te leggen van kinderen uit de Indiase onderklasse. Zijn beelden zijn niet alleen weergave van de werkelijkheid maar ook een overtuigend argument om oplossingen te vinden voor de straatkinderen van India.

Vicky Roy bleek een getalenteerd fotograaf met een oog voor rauwheid. Hij had zijn eerste solotentoonstelling getiteld Street Dreams in 2007. Even later, in 2009, gevraagd om de herbouw van het World Trade Center in New York vast te leggen. Zijn tentoonstelling ‘Home Street Home’ is een weerspiegeling van hoe meedogenloos het leven op straat is.

Voor zijn werk ontving Vicky Roy de prestigieuze ‘MIT Media Fellowship’-award en hij stond in de lijst voor de meest jonge invloedrijke figuren in Azië, de ‘Forbes Asia 30 under 30’.

Vicky Roy vindt dat ieder kind het recht heeft op een gelukkige jeugd. En dat een klein zetje in de goede richting een kind in zijn of haar kracht kan zetten. In 2018 reisde hij in opdracht van Save the Children door tien steden in India om in beeld te brengen wat een identiteitskaart kan teweegbrengen. Dat deed hij door kinderen die zijn opgenomen in ons programma te ontmoeten, te inspireren en te fotograferen. Het resultaat van deze kennismakingen is te zien aan de portretten van Indiase straatkinderen bij dit verhaal.

Meer over Vicky Roy op zijn website


'Nu mijn identiteitskaart klaar is zullen mijn ouders mij wel naar school moeten sturen. Ik krijg dan een mooi uniform. Ik geef mijn ID-kaart aan de leraar en dan mag ik de lessen volgen. Als ik mijn diploma haal, kan ik een baan krijgen en nieuwe kleren kopen voor mezelf en mijn kleine broertje.'
Kumari, 8 jaar.

Meer over onze projecten in India op onze website

Wil je op de hoogte blijven van ons werk?
Schrijf je dan nu in voor de nieuwsbrief van Save the Children.

Of volg ons op Facebook of Instagram

CREDITS

Concept & tekst
Danielle Stecher

Design & infographics
Steven van Velzen

Video- & fotografie
Vicky Roy en Endemol Shine

Technische ondersteuning
Jeroen Beelen

Deze productie kwam tot stand dankzij

Gemaakt met Shorthand.
© Save The Children, 2020